رهبری بیشتر یک خصوصیت رفتاری است تا یک عنوان شغلی یا جایگاه سازمانی.

این جمله را شاید بارها و بارها و به زبان های متفاوت و در جایگاه های متفاوت شنیده باشید و یا عملاً بر اساس رفتارهایی که در محیط کار دیده اید ، درک کرده باشید. شاید افراد زیادی را دیده باشید که با رعایت اصولی که در کتاب ها گفته شده است تلاش در ایفای نقش رهبر داشته اند را دیده اید و از طرف دیگر شاید نفراتی را هم دیده باشید که خیلی ساده و بدون هیچ تکلفی دارای خصوصیات رهبری هستند و همه اعضای تیم عاشقانه به حرف های او گوش می دهند.
در پشت همه این خصوصیات شخصی توجه همه شما را به یک نکته اساسی نیز جلب می کنم. رهبری به عنوان یک ظرفیت شخصی در وجود اکثر افراد وجود دارد و افراد با تمرکز و تمرین شاید بتوانند این ظرفیت بالقوه را در وجود خود بالفعل کنند. در ادامه تصمیم دارم به ده خصوصیت ویژه که با تمرین می توانید به خصوصیات رفتاری خود به عنوان یک رهبر اضافه کنید بپردازم.

1- برای خود اعتبار بسازید ؛ هر تصمیم شما که بتواند در تیم و سازمان منجر به یک ارزش پایدار و قابل مشاهده شود باعث می شود که اعتبار و وجاهت بیشتری برای شما به ارمغان آورده شود. بهتر است تلاش کنید تا برای خود در تیم اعتبار ایجاد کنید.

2- با قلبتان افراد را همراه کنید ؛ عناوین ، موقعیت های رسمی و جایگاه های سازمانی کم اثرترین جایگاه ها را برای افزایش اعتبار شما به عنوان یک رهبر دارا هستند. احترام ، اعتماد و تحسینی که در بین اعضای تیم بر اساس تصمیمات شما که بر اساس عنصر بینش ، شناخت ، انگیزه و صمیمت شما ایجاد می شود از هر جایگاه و عنوان سازمانی بالاتر و مؤثرتر است.

3- ارتباطات خود را در همه سطوح سازمان گسترش دهید ؛ شاید بهتر باشد بر روی این خصوصیت خیلی تمرکز کنید. شما باید بتوانید برنامه ها ، امید ها و چشم انداز های خود را برای تیم و سازمان به همه انتقال دهید و به آنها این انگیزه را بدهید که با شما همراه شوند و بدانند چگونه می توانند در موفقیت کنار شما باشند. مردم به رفتار شما با دیگران نگاه می کنند و نحوه ارتباط برقرار کردن شما با همه برای ارتقای جایگاه شما به عنوان یک رهبر مهم است.

4- قانون طلائی ارتباطات را حفظ کنید ؛ به قول بزرگی ” شاید مردم گفتار شما یا عملکرد شما را از یاد ببرند ولی حسی که شما در آنها به وجود آورده اید ، تا همیشه به خاطر خواهند داشت. ” اصلی ترین درس برای ایجاد یک ارتباط مؤثر و موفق تمرکز بر احساسی است که در مخاطب خود به وجود می آورید. همواره موقع ارتباط برقرار کردن تمرکز بر همین اصل ساده می تواند شما را به رهبری موفق تری تبدیل کند. فقط کافی است که رفتارتان با دیگران را چنان انجام دهید که انتظار دارید دیگران با شما آنگونه رفتار کنند.

5- به دیگران گوش کنید و حرف هایشان را بشنوید ؛ وقتی با کسی صحبت می کنید که متوجه می شوید با دقت در حال شنیدن و توجه به حرف های شماست ، چه احساسی پیدا می کنید ؟ قطعاً احساس بی نظیری خواهید داشت و ناخودآگاه شما هم با او همراهی می کنید. به عنوان یک رهبر کافیست روی همین اصل ساده تمرکز کنید. از افراد در مورد یک مسأله مشخص سؤال کنید و با دقت به حرف ها و نقطه نظراتشان گوش کنید و سپس روی چیزی که واقعاً می خواهند بگویند تمرکز کنید.

6– به وعده هایی که می دهید ، عمل کنید ؛ صداقت و پایداری بر صحبت هایی که می کنید بسیار کلیدی است . کافی است همواره به قول هایی هرچند کوچک که داده اید پایبند باشید و اگر حتی موفق به انجام آنها نیستید ، خیلی راحت و صادقانه دلیل ناتوانی خود برای عمل به قول خود را با دیگران مطرح کنید. ممکن است که افراد در نگاه اول با تصمیم شما موافق نباشند و از تصمیمتان ناراحت شوند ولی بیان دلایل و چرایی عدم انجام تعهد از طرف شما باعث می شود که آنها به راستی و درستی شما اعتقاد و اعتماد پیدا کنند.

7- در دید اعضای تیم باشید ؛ بهترین راهکار برای ایجاد ارتباط مؤثر با اعضای تیم و اثر گذاشتن روی افراد ارتباط مستقیم و رو در روست. ارتباط از طریق ایمیل یا تلگرام یا اتوماسیون منجر به ایجاد هیچ ارزشی برای ارتباط بین شما و اعضای تیم نمی شود. بهتر است تفکیکی برای کارهای پشت میز و ارتباطات خود با اعضای تیم قائل شوید تا آنها شما را ببیند و احساس کنند که در کنار شما هستند .

8- تصمیمات سخت و کلیدی بگیرید ؛ اعضای تیم گاه به گاه باید مطمئن شوند که فرمانده جسور و مطمئنی برای گرفتن تصمیمات کلیدی و سخت در کشتی تیم وجود دارد. این وظیفه شما نیست که با اخذ اینگونه تصمیمات فشار یا استرسی روی تیم وارد نکنید و همه همیشه منتظر تصمیم گیری های سخت توسط شما باشند ولی این تصمیمات می تواند نشان دهنده توانمندی های شخصی شما و ارزشی باشد که حضور شما به تیم افزوده است.

9- تصمیم گیر باشید نه فردی که دائماً برای تصمیم گیری امروز و فردا می کند ؛ آیا تا به امروز با کسی کار کرده اید که هر تصمیمی را دائماً پشت گوش می اندازد و دائماً برای تصمیم گیری وقت می خرد؟ آیا احساس ناامیدی و سر درگمی را در مواجه با اینگونه افراد به خاطر دارید؟ این یک خصوصیت پسندیده و مورد تأیید از طرف همه افراد است که شما را به عنوان یک نفر با توان تصمیم گیری بشناسند . تصمیماتی متناسب و به موقع که حتی ممکن است اشکالاتی هم داشته باشد ولی شما و تیم را از نقاط کلیدی تصمیم گیری که وقفه های زیادی ممکن است ایجاد کند خواهد گذراند.

10- منصف و انعطاف پذیر باشید ؛ عموماً وقتی شما به دیگران جسارت و اختیار مواجهه با مخاطرات یا تصمیمات جدید را بدهید ، این افراد دچار خطاهایی هم خواهند شد. قبل از اینکه آن شخص را توبیخ یا مؤاخذه کنید حتماً از خودتان بپرسید که بهتر نیست به او فرصت دوباره ای بدهم؟ در اغلب مواقع افراد وقتی بدانند شما در مقابل خطای آنها چشم پوشی کرده و با وجود اطلاع از خطای آنها به ایشان فرصت مجددی داده اید ، تلاش بیشتری برای جبران خواهند کرد.